فیزیۆتێراپی بۆ درانی کرکراگەی (مێنیسکی) ئەژنۆ لە عەممان

مێنیسک چییە و درانەکەی چییە؟

لە هەر ئەژنۆیەکدا دوو مێنیسک هەیە بە شێوەی پیتی C، یەکێکیان لە لای ناوەوە و ئەوی تر لە لای دەرەوە. وەک سەرینێک کار دەکەن کە گورز دەمژێت و بار لە نێوان ئێسکی ڕان و ئێسکی قاچ دابەش دەکات. مێنیسک دەکرێت لەناکاو دوای وەرچەرخانێکی بەهێز یان برینداربوونی وەرزشی بدڕێت، کە لای گەنجان زیاترە، یان هێدی هێدی لەگەڵ تەمەندا بێ برینداربوونی ڕوون. درانی هێدی هێدی لەگەڵ تەمەندا باوە تەنانەت لای کەسانێک ئازاریان نییە، بۆیە دەرکەوتنی لە MRI تەنها واتا نییە کە هۆکاری ئازارەکەیە.

نیشانە باوەکان

• ئازار لە لای ناوەوە یان دەرەوەی ئەژنۆ، کە بە خولانەوە، چوونە سەر چۆک یان سەرکەوتنە سەر پلیکانە زیاد دەکات
• ئاوسانی سووک یان ڕەقبوون لە ئەژنۆ، بەتایبەت دوای چالاکی
• هەستکردن بە تەقەتەق، یان هەستکردن بە گیرخواردنی شتێک لە ناو ئەژنۆ
• نیشانەی توندتر: گیرکردنی ڕاستەقینە کە نەتوانیت ئەژنۆ ڕاست بکەیتەوە، یان هەستکردن بە لەناکاو شل بوونی ئەژنۆ

تێگەیشتنی هەڵەی باو

• «دەرکەوتنی درانێک لە MRI واتا نەشتەرگەری پێویستە»: دڕان لای کەسانی بێ نیشانەش دەردەکەوێت، و بڕیارەکە لەسەر نیشانەکان و پشکنین دادەمەزرێت
• «نەشتەرگەری پاککردنەوە بە دووربین بێگومان ئاسوودەم دەکات»: بۆ درانی هێدی هێدی بەڵگەکان نیشانی دەدەن ڕاهێنانی ڕێکخراو زۆرجار ئەنجامێکی نزیک لە نەشتەرگەری دەدات، بۆیە لە زۆربەی حاڵەتەکاندا سەرەتا بەرنامەکە تاقی دەکرێتەوە
• «دەبێت ئەژنۆم پشوو بدەم و نەیچەمێنمەوە»: پشووی درێژ ماسولکەی ڕان لاواز دەکات، و جووڵەی قۆناغ بە قۆناغ زۆرجار باشترە

چی یارمەتی دەدات؟

بنەما بەهێزکردنی هێدی هێدی ماسولکەکانی ڕان و ڕەوە و لاقە. جۆری ڕاهێنانە سوودبەخشەکان زۆرجار بریتین لە: گرژکردنی ماسولکەی پێشەوەی ڕان لە کاتی دانیشتن یان درێژبوونەوە، هەستانەوە لە کورسی و دانیشتنەوە بە هێواشی، سەرکەوتنە سەر پلە و دابەزین لێی، و ڕاهێنانی هاوسەنگی لەسەر یەک پێ. دەست پێدەکەین بەو شتەی ئەژنۆ پێی ڕادێت و پاشان بار هێدی هێدی زیاد دەکەین؛ بڕێکی سووکی ناڕێحەتی کە تا ڕۆژی دواتر ئارام دەبێتەوە قبوڵکراوە. هەروەها بۆ ماوەیەک ئەو چالاکییانە دەگۆڕین کە ئازار هەڵدەستێنن، وەک چوونە سەر چۆکی قووڵ یان خولانەوە لەسەر پێی جێگیرکراو. بڕیاری نەشتەرگەری بۆ پزیشکی ئێسک و جومگەیە، و زۆرجار لە گیرکردنی ڕاستەقینەی نەڕۆیشتوو، یان نەبوونی باشبوون سەرەڕای بەرنامەیەکی ڕێکخراوی ڕاهێنان، لێی دەکۆڵرێتەوە.

چۆن لە Revibe چارەسەری دەکەین؟

• گوێ دەگرین: ئازارەکە چۆن دەستی پێکرد، وەرچەرخان یان برینداربوون هەبووە، گیرکردن یان شلبوونی ئەژنۆ هەیە
• جووڵەی ئەژنۆ و هێزی ماسولکە و هاوسەنگی و ڕۆیشتن دەپشکنین، و ئەوە جیا دەکەینەوە کە پێویستی بە سەردانی پزیشک هەیە
• ئەو هۆکارانە دیاری دەکەین کە ئازارەکە بەردەوام دەهێڵن
• چارەسەر: چارەسەری دەستی بۆ جومگەکانی ئەژنۆ و ڕەوە، کردنەوەی گرێی ماسولکەکانی دەوری ڕان و لاق، و دەرزی وشک یان کەڵەشاخ کاتێک سوودبەخش بێت وەک بەشێک لە پلانەکە
• بە بەرنامەی ڕاهێنانی ماڵەوەی قۆناغ بە قۆناغ بەرەو پێش دەچین و بەپێی وەڵامدانەوەت دەیگۆڕین

ڤیدیۆکە ببینە

پرسیارە باوەکان

پرسیاری باوی زیاتر: پرسیارەکانی ئەژنۆ — 36 پرسیار

پەڕە پەیوەندیدارەکان

سەرچاوە: Logerstedt DS et al. (2018). Knee Pain and Mobility Impairments: Meniscal and Articular Cartilage Lesions Revision 2018 — Clinical Practice Guidelines. J Orthop Sports Phys Ther 48(2):A1–A50

پێداچوونەوە: ئەحمەد ئەلخەتیب، پسپۆڕی مۆڵەتداری فیزیۆتێراپی — 2026/10/22

ئەم زانیارییانە بۆ ڕۆشنبیری گشتییە و جێگەی پشکنینی کلینیکی ناگرێتەوە.